Od 4 września 2026 r. kierowca w okresie próbnym, który zbierze trzy prawomocne wykroczenia z ustawowego katalogu albo jedno przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, traci prawo jazdy decyzją starosty. To osobna ścieżka od przedłużenia okresu o 2 lata po dwóch wykroczeniach i od progu 20 punktów w pierwszym roku.
Podstawa: art. 103 ust. 1 pkt 3
Art. 103 ust. 1 pkt 3 ustawy o kierujących pojazdami zobowiązuje starostę do wydania decyzji o cofnięciu uprawnienia, gdy na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć stwierdzono, że w okresie próbnym (art. 91 ust. 1 albo przedłużonym art. 92 ust. 1) kierowca:
- popełnił przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, albo
- popełnił trzy wykroczenia z katalogu wskazanego w ustawie, albo
- naruszył zakaz z art. 91 ust. 4 (0,0 alkoholu i środków podobnie działających) lub ust. 5 (ograniczenia dla 17-latków).
Komenda Główna Policji przypomina, że przy kontroli funkcjonariusz sprawdza m.in. te przesłanki i w razie stwierdzenia takiego faktu zatrzymuje prawo jazdy. Potem idzie decyzja administracyjna starosty o cofnięciu.
Checklista: jakie wykroczenia liczą się do trójki
Nie każde wykroczenie drogowe wchodzi do tej trójki. Ustawa wymienia konkretne przepisy Kodeksu wykroczeń. Do katalogu należą m.in.:
- spowodowanie zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym (art. 86 § 1, 1a lub 2 k.w.),
- naruszenia przewidziane w art. 86b § 1 k.w.,
- prowadzenie pojazdu po użyciu alkoholu lub środka podobnie działającego (art. 87 § 1 k.w.),
- przekroczenie prędkości w zakresie art. 92a § 2 k.w.,
- naruszenie zakazu wyprzedzania (art. 92b k.w.),
- wybrane naruszenia przy przejeździe przez tory kolejowe (art. 97a k.w.),
- niezachowanie należytej ostrożności na drogach wewnętrznych (art. 98 k.w.).
Do trójki wchodzą też art. 90, art. 92 § 1 lub 2 oraz art. 97 k.w., ale tylko wtedy, gdy dotyczą niestosowania się do przepisów o pierwszeństwie (w tym art. 25 ust. 1-3 Prawa o ruchu drogowym), znaków pierwszeństwa, sygnałów świetlnych zakazujących wjazdu albo poleceń osób kierujących ruchem lub uprawnionych do kontroli.
Mandat za drobne parkowanie albo inne naruszenie spoza listy nie buduje tej trójki. Liczą się prawomocne rozstrzygnięcia, nie sama kontrola na miejscu.
Dwa wykroczenia to nie to samo co trzy
Po dwóch prawomocnych wykroczeniach przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji starosta przedłuża okres próbny o kolejne 2 lata (art. 92). To nadzór dłuższy, a nie automatyczne skasowanie uprawnień.
Dopiero trzecie wykroczenie z katalogu (albo jedno przestępstwo drogowe) otwiera ścieżkę cofnięcia z art. 103. W praktyce: dwa = dłuższy okres próbny, trzy = decyzja o utracie prawa jazdy.
Osobno: 20 punktów w pierwszym roku
Ten sam przepis art. 103 ust. 1 pkt 3 przewiduje cofnięcie także wtedy, gdy w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy kierowca przekroczy 20 punktów karnych. To niezależny próg od liczenia trójki wykroczeń.
Dla porównania: po przekroczeniu 12 punktów w okresie próbnym obowiązuje szkolenie praktyczne w zakresie zagrożeń w ruchu drogowym (ODTJ), a nie od razu cofnięcie. Próg 20 punktów w pierwszym roku jest ostrzejszy i kończy uprawnienia.
Co po cofnięciu
Przy cofnięciu z art. 103 ust. 1 pkt 3 nie działa zwykła ścieżka przywrócenia uprawnień po ustaniu przyczyny (art. 103 ust. 4 wyłącza ust. 3 w tych sprawach). Policja wprost wskazuje, że odzyskanie prawa jazdy wymaga ponownego kursu i egzaminu państwowego.
Jeśli cofnięcie następuje w trakcie okresu próbnego, okres próbny kończy się z dniem decyzji (art. 91 ust. 3a). Po ponownym zdobyciu kat. B znów zaczyna się okres próbny.
Kogo to dotyczy
Okres próbny obejmuje osoby, które po raz pierwszy uzyskały kategorię B od 4 września 2026 r. Dla pełnoletniego trwa 2 lata, dla 17-latka do 3 lat, ale nie dłużej niż do 20. urodzin. Przedłużony okres z art. 92 też wchodzi w ten mechanizm cofnięcia.
Jeśli zdałeś egzamin wcześniej i nie jesteś w okresie próbnym, ta trójka z art. 103 ust. 1 pkt 3 Cię nie dotyczy w tym kształcie. Nadal obowiązują klasyczne limity punktów i inne podstawy cofnięcia.
Co to oznacza dla Ciebie
Jeśli jesteś w okresie próbnym, traktuj katalog art. 103 jak czerwoną listę: zagrożenie w ruchu, piesi i pierwszeństwo, czerwone światło, prędkość z art. 92a § 2, zakaz wyprzedzania, alkohol, tory. Trzy prawomocne wpisy z tej listy = decyzja o cofnięciu, a nie tylko dłuższy nadzór.
Dwa wykroczenia z katalogu przedłużają okres o 2 lata. 20 punktów w pierwszym roku też kończy uprawnienia. Zerowy limit alkoholu z art. 91 ust. 4 może skasować prawko nawet bez trójki. Przed wyjazdami warto przećwiczyć teorię pierwszeństwa i ograniczeń w testach na prawo jazdy.
Sekcja komentarzy (0)