Od 3 września 2026 r. prowadzenie pojazdu silnikowego mimo decyzji o czasowym zatrzymaniu prawa jazdy kończy się już nie przedłużeniem zatrzymania o kolejne trzy miesiące, lecz cofnięciem wszystkich uprawnień na 5 lat. To obowiązujące prawo z ustawy z 17 października 2025 r. (Dz.U. 2025 poz. 1676), a nie projekt.
Zmiana dotyczy wszystkich kierowców, nie tylko osób w okresie próbnym. Jeśli masz zatrzymane prawo jazdy na 3 miesiące - na przykład za przekroczenie prędkości o więcej niż 50 km/h - i mimo to wsiądziesz za kierownicę, starosta może wyłączyć Cię z ruchu na pięć lat. Po tym czasie nie wystarczy odebrać dokumentu z urzędu: trzeba ponownie spełnić wymagania i zdać egzamin państwowy.
Skąd bierze się data 3 września
Ustawa została ogłoszona 2 grudnia 2025 r. i co do zasady weszła w życie 3 marca 2026 r. (3 miesiące od ogłoszenia). Osobno art. 9 tej nowelizacji przesuwa stosowanie m.in. art. 103 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami o kolejne 6 miesięcy od dnia wejścia w życie - czyli właśnie na 3 września 2026 r.
Część doniesień myliła tę datę z 3 marca, bo wtedy ruszyły inne zmiany z tej samej ustawy (m.in. rozszerzenie zatrzymania prawa jazdy za +50 km/h na drogi jednojezdniowe poza obszarem zabudowanym). Kara 5 lat za jazdę mimo zatrzymania to osobny, późniejszy przełącznik - wprost z art. 9 nowelizacji.
Co mówi przepis
Nowy art. 103 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami przewiduje cofnięcie uprawnień za kierowanie pojazdem silnikowym mimo:
- wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy w trybie art. 102 ust. 1 pkt 1a, 2, 4, 5 lub 7, albo
- zatrzymania prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 2 lub 2a albo art. 135a ust. 1 pkt 2 lub 2a Prawa o ruchu drogowym
Okres wynosi 5 lat od dnia stwierdzenia tego zdarzenia. Ustawa doprecyzowuje też, że początek okresu liczy się według zasad Kodeksu postępowania administracyjnego, a właściwa jest data stwierdzenia jazdy mimo zatrzymania.
Przed 3 września typową administracyjną konsekwencją takiej jazdy było przedłużenie trzymiesięcznego zatrzymania o kolejne trzy miesiące. Od tej daty starosta stosuje ostrzejszą sankcję: pełne cofnięcie uprawnień na pięć lat.
Zatrzymanie na 3 miesiące to nie zakaz sądowy
Warto rozdzielić dwie sytuacje, które w praktyce bywają mylone:
- Czasowe zatrzymanie prawa jazdy (np. za rażące przekroczenie prędkości) - decyzja administracyjna starosty albo zatrzymanie przez policję na podstawie Prawa o ruchu drogowym. To właśnie tu od 3 września działa kara 5 lat za jazdę mimo zatrzymania.
- Sądowy zakaz prowadzenia pojazdów - orzeczenie sądu. Jazda mimo takiego zakazu to odrębna odpowiedzialność karna z Kodeksu karnego, a nie ten sam mechanizm art. 103 ust. 1 pkt 5.
Pięcioletnia sankcja z nowelizacji nie zastępuje odpowiedzialności za złamanie zakazu sądowego. Opisuje administracyjne skutki jazdy w czasie, gdy prawo jazdy jest czasowo zatrzymane.
Kiedy najczęściej wpadasz w zatrzymanie na 3 miesiące
Najczęstszy scenariusz to przekroczenie dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h. Od 3 marca 2026 r. obligatoryjne zatrzymanie obejmuje nie tylko obszar zabudowany, lecz także drogi jednojezdniowe dwukierunkowe poza obszarem zabudowanym. Wtedy możesz dostać właśnie trzymiesięczne zatrzymanie, które od września chroni Cię przed 5-letnim cofnięciem tylko wtedy, gdy naprawdę nie prowadzisz.
Inne podstawy zatrzymania z art. 102 i art. 135 / 135a też mogą uruchomić ten sam mechanizm, jeśli mimo decyzji albo zatrzymania znów wsiądziesz za kierownicę.
Co po pięciu latach
Cofnięcie uprawnień to nie "parkowanie" dokumentu na półce. Po upływie 5 lat nie wracasz automatycznie na drogę. Musisz ponownie spełnić wymagania przewidziane dla osób ubiegających się o prawo jazdy i zdać egzamin państwowy - nie wystarczy odebrać starego dokumentu z urzędu.
Cofnięcie uprawnień liczy się od dnia stwierdzenia jazdy mimo zatrzymania, a nie od dnia decyzji o zatrzymaniu na 3 miesiące. Samo upłynięcie pierwotnego zatrzymania nie przywraca dokumentu, jeśli w międzyczasie stwierdzono jazdę mimo zatrzymania.
Co to oznacza dla Ciebie
Jeśli masz już decyzję o zatrzymaniu na 3 miesiące, od 3 września 2026 r. jedna jazda "na skróty" może kosztować Cię pięć lat bez uprawnień i pełną ścieżkę odzyskania prawa jazdy. Nie myl tego z okresem próbnym dla nowych kierowców - ta sankcja dotyczy każdego, kto prowadzi mimo czasowego zatrzymania.
Przygotowujesz się do egzaminu albo wracasz do nauki po przerwie? Sprawdź darmowe testy na prawo jazdy kategorii B na jazda.io.
Sekcja komentarzy (0)