Skrzyżowanie ze znakami pierwszeństwa na egzaminie praktycznym kat. B to osobne zadanie w arkuszu: przejazd przez skrzyżowanie oznakowane znakami A-7, B-20 albo D-1, także z tabliczkami T-6a i T-6c. Egzaminator sprawdza, czy odczytujesz znaki z wyprzedzeniem i zachowujesz się zgodnie z nimi. Przy znaku STOP zatrzymujesz się zawsze, nawet gdy droga jest pusta. Przy A-7 zwalniasz i ustępujesz pierwszeństwa, a zatrzymujesz się tylko wtedy, gdy trzeba. Niezastosowanie się do znaku STOP i nieustąpienie pierwszeństwa na skrzyżowaniu są w tabeli nr 9, więc taki błąd kończy egzamin wynikiem negatywnym.
Gdzie to zadanie jest w przepisach egzaminacyjnych
Zadania w ruchu drogowym wymienia tabela nr 6 w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 24 listopada 2023 r. w sprawie egzaminowania (Dz.U. 2023 poz. 2659). Pozycja 6 to przejazd przez skrzyżowania oznakowane znakami ustalającymi pierwszeństwo przejazdu. Rozporządzenie wymienia wprost znaki A-7, B-20 i D-1 oraz ich połączenie z tabliczkami T-6a i T-6c. Osobno ujęto skrzyżowania równorzędne (poz. 5), ze światłami (poz. 7) i ronda (poz. 8). W arkuszu przebiegu części praktycznej każde z tych zadań ma własny wiersz z polami na pierwszą i drugą nieprawidłową próbę oraz na wykonanie prawidłowe.
Co oznaczają znaki pierwszeństwa
Znaczenie znaków opisuje rozporządzenie w sprawie znaków i sygnałów drogowych (tekst jednolity Dz.U. 2019 poz. 2310). Na egzaminie liczą się trzy znaki i dwie tabliczki:
- A-7 "ustąp pierwszeństwa": ostrzega o skrzyżowaniu z drogą z pierwszeństwem (§ 5 ust. 5). Na drogach z limitem powyżej 60 km/h stoi do 50 m przed skrzyżowaniem, na pozostałych do 25 m (§ 3 ust. 3).
- B-20 "stop": zakazuje wjazdu na skrzyżowanie bez zatrzymania się przed drogą z pierwszeństwem i nakazuje ustąpić pierwszeństwa jadącym tą drogą (§ 21 ust. 1).
- D-1 "droga z pierwszeństwem": oznacza początek lub kontynuację drogi z pierwszeństwem (§ 43 ust. 1). Koniec takiej drogi wyznacza znak D-2.
- T-6a i T-6c: tabliczki pokazują rzeczywisty przebieg drogi z pierwszeństwem przez skrzyżowanie. T-6a wisi pod D-1 na drodze z pierwszeństwem, a T-6c pod A-7 albo B-20 na drodze podporządkowanej.
Znak A-7 albo B-20 ustawiony w obrębie skrzyżowania dotyczy tylko najbliższej jezdni, przed którą stoi (§ 5 ust. 5 i § 21 ust. 3). Na drogach dwujezdniowych każda jezdnia może mieć inne oznakowanie.
Znak STOP: zatrzymanie bez wyjątków
Przy znaku B-20 egzaminator patrzy przede wszystkim na jedno: czy koła się zatrzymały. Toczenie się z prędkością kilku km/h nie jest zatrzymaniem, nawet jeśli widzisz, że z obu stron nikt nie jedzie. Miejsce zatrzymania też ma znaczenie. Jeśli na jezdni jest linia P-12 "linia bezwzględnego zatrzymania", zatrzymujesz się przed nią (§ 89 ust. 1). Gdy linii nie ma, zatrzymujesz się tam, skąd możesz upewnić się, że nie utrudnisz ruchu na drodze z pierwszeństwem (§ 21 ust. 2).
Na egzaminie sprawdza się taki schemat:
- Zatrzymanie przed linią. Pełne zatrzymanie przed P-12, nie na niej i nie za nią.
- Obserwacja. Jeśli z linii nie widać drogi poprzecznej, po zatrzymaniu możesz powoli podjechać dalej, aż zobaczysz oba kierunki. Patrzysz w lewo, w prawo i jeszcze raz w lewo.
- Decyzja. Ruszasz dopiero wtedy, gdy nikogo na drodze z pierwszeństwem nie zmusisz do hamowania ani zmiany toru jazdy.
Znak A-7: ustąpienie pierwszeństwa, a nie obowiązkowy postój
Przy A-7 nie musisz się zatrzymywać, jeśli widzisz, że droga jest wolna. Masz za to ustąpić pierwszeństwa, a ustawa definiuje to dokładnie (art. 2 pkt 23 Prawa o ruchu drogowym): powstrzymujesz się od ruchu, jeśli Twój ruch mógłby zmusić innego kierującego do zmiany kierunku, pasa ruchu albo istotnej zmiany prędkości. Jeżeli kierowca na drodze z pierwszeństwem musiał przyhamować, bo wyjechałeś mu przed maskę, egzaminator uzna to za nieustąpienie pierwszeństwa, nawet bez kolizji. Jeśli przed znakiem jest linia P-13 z trójkątów, w razie potrzeby zatrzymujesz się przed nią (§ 89 ust. 2).
Droga z pierwszeństwem i tabliczka T-6a
Jadąc drogą oznaczoną D-1, masz pierwszeństwo przed pojazdami z dróg podporządkowanych, ale nie zwalnia Cię to z obserwacji. Najwięcej problemów sprawia tabliczka T-6a, gdy droga z pierwszeństwem skręca. Jeśli jedziesz zgodnie z jej przebiegiem, zachowujesz pierwszeństwo, choć skręcasz, i sygnalizujesz ten skręt kierunkowskazem. Jeśli zjeżdżasz z drogi z pierwszeństwem na wprost, w drogę podporządkowaną, ustępujesz pojazdom, które jadą drogą z pierwszeństwem. Między pojazdami jadącymi tą samą drogą z pierwszeństwem obowiązują ogólne zasady z art. 25 ust. 1, czyli przy skręcie w lewo ustępujesz jadącym z przeciwka na wprost albo w prawo.
Kiedy błąd kończy egzamin
Tabela nr 9 załącznika nr 1 wymienia zachowania, które mogą skutkować przerwaniem egzaminu. Przy tym zadaniu najczęściej chodzi o te pozycje:
- Poz. 9.1: niezastosowanie się do znaku "stop", czyli wjazd bez pełnego zatrzymania.
- Poz. 10.1: nieustąpienie pierwszeństwa przejazdu na skrzyżowaniu, na przykład wyjazd spod A-7 przed nadjeżdżający samochód.
- Poz. 5: nieustąpienie pierwszeństwa pieszemu, który przechodzi przez jezdnię drogi, na którą wjeżdżasz.
- Poz. 10.3: nieustąpienie pierwszeństwa rowerzystom, na przykład na przejeździe dla rowerów przy wylocie drogi podporządkowanej.
Według § 16 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia egzaminator przerywa egzamin, gdy wystąpi sytuacja z tabeli nr 9, a Twoje zachowanie zagrażało bezpośrednio życiu i zdrowiu uczestników ruchu. Od nowelizacji z 2025 r. (Dz.U. 2025 poz. 696) § 28 ust. 1 pkt 2 lit. d przewiduje wynik negatywny także wtedy, gdy wystąpiły okoliczności z tabeli nr 9. Drobniejsze uchybienia, na przykład zatrzymanie daleko przed linią albo spóźniony kierunkowskaz przy T-6a, egzaminator może ocenić jako nieprawidłowe wykonanie zadania. Dwa nieprawidłowe wykonania tego samego zadania też dają wynik negatywny (§ 28 ust. 1 pkt 2 lit. a).
Gdy znaki i światła stoją razem
Na wielu skrzyżowaniach znaki pierwszeństwa wiszą pod sygnalizatorem. Dopóki światła działają, mają pierwszeństwo przed znakami regulującymi pierwszeństwo przejazdu (art. 5 ust. 3 Prawa o ruchu drogowym). Gdy sygnalizacja jest wyłączona albo miga żółte, obowiązują znaki. Polecenia policjanta kierującego ruchem są ważniejsze od świateł i znaków (art. 5 ust. 2).
Co to oznacza dla Ciebie
Skrzyżowanie ze znakami pierwszeństwa na egzaminie kat. B wygrywa się wcześniej, niż się do niego dojeżdża. Szukaj znaków z wyprzedzeniem, przy STOP zawsze stawaj przed linią, przy A-7 dostosuj prędkość tak, żeby zdążyć się zatrzymać, a na drodze z pierwszeństwem z tabliczką T-6a sprawdź, którędy naprawdę biegnie główna droga. Ćwicz z instruktorem wyjazdy z dróg podporządkowanych o słabej widoczności. Przed egzaminem powtórz znaki i zasady pierwszeństwa w testach na prawo jazdy kat. B, bo te same sytuacje są w teorii i na trasie.