Nielegalny wyścig na publicznej drodze nie jest już wykroczeniem, za które dostaje się mandat. Od 29 stycznia 2026 roku, kiedy weszła w życie ustawa z 4 grudnia 2025 r. o zmianie niektórych ustaw w celu poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego (Dz.U. 2025 poz. 1872), Kodeks karny ma dwa nowe przestępstwa: udział w nielegalnym wyścigu (art. 178c) i jazdę brawurową (art. 178d). Za każde z nich grozi od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności, a sąd musi orzec zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych. Poniżej wyjaśniamy, co dokładnie prawo uznaje za wyścig, czym różni się jazda brawurowa i dlaczego kara dotyczy także organizatorów i widzów.
Co prawo uznaje za nielegalny wyścig
Definicja jest w nowym art. 115 § 26 Kodeksu karnego. Nielegalnym wyścigiem pojazdów mechanicznych jest jedno z dwóch zachowań, oba odbywające się bez wymaganego zezwolenia:
- Rywalizacja kierujących co najmniej dwoma pojazdami mechanicznymi w ruchu lądowym, w szczególności z zamiarem przejechania odcinka drogi w jak najkrótszym czasie, z naruszeniem zasad bezpieczeństwa.
- Celowy poślizg lub oderwanie koła od nawierzchni, wykonane w trakcie spotkania zorganizowanego na otwartej lub ogólnodostępnej przestrzeni, na przykład na parkingu centrum handlowego.
Pierwsza część to klasyczne „ściganie się” spod świateł albo na pustej obwodnicy nocą. Do rywalizacji potrzeba dwóch aut, ale nikt nie musi ogłaszać startu ani mety. Wystarczy, że kierowcy razem rozpędzają się, żeby się wyprzedzić, i przy tym łamią przepisy. Druga część dotyczy pokazów na zlotach, gdzie jedno auto kręci bączki przed publicznością.
Jakie kary grożą za udział w wyścigu
Art. 178c § 1 przewiduje karę pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat dla dwóch grup osób. Pierwsza to ten, kto organizuje lub prowadzi nielegalny wyścig. Druga to ten, kto jako kierowca w nim uczestniczy. Paragraf 2 dodaje karę do 3 lat dla tego, kto czyni przygotowania do takiego wyścigu. Ściganie się przestaje więc być „zabawą”, po której płaci się mandat i jedzie dalej.
Na tym nie koniec. Przy skazaniu kierowcy za udział w wyścigu (art. 178c § 1 pkt 2) sąd:
- musi orzec zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych (art. 42 § 1a k.k.), a nie tylko samochodów;
- musi orzec świadczenie pieniężne na Fundusz Pomocy Pokrzywdzonym w wysokości co najmniej 5000 zł (art. 43a § 2 k.k.);
- może orzec przepadek auta, którym jechałeś (art. 44b § 1 k.k.), a gdy masz co najmniej 1,5 promila alkoholu we krwi, musi go orzec, chyba że zachodzi wyjątkowy wypadek.
Jeśli auto nie jest wyłącznie Twoje, na przykład należy do rodziców albo leasingu, przepadku nie orzeka się. Wtedy sąd orzeka nawiązkę na rzecz Skarbu Państwa od 5000 do 500 000 zł (art. 44b § 5 i 6 k.k.). Pożyczony samochód nie chroni więc przed karą, tylko zmienia jej formę.
Jazda brawurowa, czyli art. 178d
Drugie nowe przestępstwo nie wymaga ani rywala, ani zlotu. Art. 178d karze tego, kto prowadzi pojazd mechaniczny, rażąco przekraczając prędkość oraz rażąco naruszając inne zasady bezpieczeństwa, i przez to naraża człowieka na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego lub średniego uszczerbku na zdrowiu. Kara to także od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności.
Ważne jest słowo „oraz”. Sama duża prędkość to nadal wykroczenie z taryfikatora. Przestępstwo zaczyna się wtedy, gdy do rażącego przekroczenia prędkości dochodzi drugie rażące naruszenie, na przykład wyprzedzanie na podwójnej ciągłej przed przejściem dla pieszych albo slalom między autami na zatłoczonej drodze, a w efekcie ktoś znajduje się w bezpośrednim niebezpieczeństwie. Za jazdę brawurową sąd także obowiązkowo orzeka zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych i świadczenie co najmniej 5000 zł, a przepadek auta działa tak samo jak przy wyścigu.
Gdy dojdzie do wypadku albo alkoholu
Ustawa dodała art. 177 § 2a. Jeśli kierowca spowoduje wypadek, w którym ktoś zginie lub dozna ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, uczestnicząc w nielegalnym wyścigu albo jadąc brawurowo, grozi mu od roku do 10 lat pozbawienia wolności. Gdy do tego był pijany, pod wpływem środka odurzającego albo uciekł z miejsca zdarzenia, art. 178 k.k. podnosi karę: przy śmierci człowieka sąd wymierza co najmniej 5 lat, a przy ciężkim uszczerbku co najmniej 3 lata.
Kara także dla widzów i organizatorów zlotów
Zmiany objęły również Kodeks wykroczeń i Prawo o ruchu drogowym. Według nowego art. 65ja Prawa o ruchu drogowym spotkanie na otwartej lub ogólnodostępnej przestrzeni, którego celem jest prezentacja więcej niż 10 samochodów, wymaga wcześniejszego zawiadomienia gminy. Za zorganizowanie takiego zlotu bez zawiadomienia grozi kara ograniczenia wolności albo grzywna nie niższa niż 2000 zł, a w postępowaniu mandatowym nawet do 5000 zł (art. 52aa § 1 k.w.).
Grzywnę może dostać także ten, kto umyślnie uczestniczy w zlocie zorganizowanym bez zawiadomienia, oraz osoba, która nie prowadzi auta, ale świadomie bierze udział w nielegalnym wyścigu, na przykład jako pasażer albo widz.
A sam drift bez publiczności
Celowy poślizg kół albo oderwanie koła od nawierzchni na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub strefie ruchu, bez zlotu i bez rywala, to wykroczenie z art. 86c k.w. Grozi za nie grzywna nie niższa niż 1500 zł, a gdy kierowca stwarza zagrożenie, nie niższa niż 2500 zł. Grzywny obowiązują od 29 stycznia 2026. Od końca marca 2026, czyli po 3 miesiącach od ogłoszenia ustawy, działa też zakaz driftu w art. 60 ust. 5 Prawa o ruchu drogowym: policjant zatrzymuje prawo jazdy na miejscu, a starosta wydaje decyzję o jego zatrzymaniu na 3 miesiące.
Co to oznacza dla Ciebie
Jeśli dopiero zdobywasz prawo jazdy albo jesteś w okresie próbnym, zapamiętaj prostą zasadę: każde „pościganie się” na drodze publicznej i każdy pokaz na parkingu bez zezwolenia to dziś sprawa karna, a nie mandat. Wyrok oznacza zakaz prowadzenia wszystkich pojazdów mechanicznych, wpis do rejestru karnego, co najmniej 5000 zł świadczenia i realne ryzyko utraty auta. Jeśli chcesz poczuć prędkość, zapisz się na tor albo szkolenie z techniki jazdy, gdzie są zezwolenia, strefy bezpieczeństwa i instruktorzy. Gdy znajomi namawiają na wyścig, po prostu odpuść i jedź swoim tempem. Przepisy o prędkości, wyprzedzaniu i zachowaniu na drodze przećwiczysz na testach na prawo jazdy w Jazda.io.