Ile osób na motocyklu może jechać zgodnie z prawem? Tyle, ile miejsc wpisano w dowodzie rejestracyjnym, łącznie z kierowcą. W typowym motocyklu i motorowerze to dwa miejsca, więc jedziesz najwyżej z jednym pasażerem. Trzecia osoba na kanapie, nawet małe dziecko wciśnięte między dorosłych, oznacza złamanie przepisów. Jeśli w dowodzie Twojego jednośladu jest tylko jedno miejsce, pasażera nie zabierasz wcale.
Co mówi art. 63 Prawa o ruchu drogowym
Podstawą jest art. 63 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym (tekst jednolity Dz.U. 2024 poz. 1251). Przepis zawiera dwie zasady, które dotyczą każdego pojazdu, także motocykla:
- osoby wolno przewozić tylko pojazdem do tego przeznaczonym lub przystosowanym;
- liczba przewożonych osób nie może przekraczać liczby miejsc określonych w dowodzie rejestracyjnym.
Dla pojazdów, które nie podlegają rejestracji, ustawa odsyła do konstrukcyjnego przeznaczenia pojazdu. W praktyce motocykla i motoroweru dotyczy pierwsza część przepisu, bo oba pojazdy rejestrujesz i oba mają dowód rejestracyjny z liczbą miejsc siedzących.
Liczba miejsc to nie to samo co długość kanapy
Długa kanapa sportowego turystyka czy cruisera kusi, żeby zmieścić na niej dwie osoby za kierowcą. Przepis nie patrzy jednak na to, ile osób fizycznie się zmieści, tylko na wpis w dokumencie. Jeśli dowód mówi o dwóch miejscach, trzecia osoba jedzie nielegalnie, nawet gdy jest drobnym dzieckiem.
Motocykl jednoosobowy
Część motocykli sportowych, enduro i skuterów ma w dowodzie tylko jedno miejsce. Taki pojazd często nie ma też podnóżków dla pasażera ani uchwytu. Zabranie kogoś na tył oznacza przewóz osoby w liczbie większej niż wpisana w dowodzie, czyli naruszenie art. 63 ust. 1. Przed zakupem używanego motocykla, z którym planujesz jeździć we dwoje, sprawdź ten wpis.
Kask na głowie pasażera
Art. 40 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym nakłada obowiązek jazdy w kasku ochronnym zarówno na kierującego motocyklem lub motorowerem, jak i na osobę przewożoną. Wyjątek z art. 40 ust. 2 obejmuje tylko motocykle fabrycznie wyposażone w pasy bezpieczeństwa, a takich jest na drogach niewiele. Odpowiedzialność za przewiezienie pasażera bez kasku spada na kierującego, bo art. 45 ust. 2 pkt 3 zabrania kierującemu przewożenia pasażera w sposób niezgodny z art. 40.
Pasażer po alkoholu i wózek boczny
Art. 45 ust. 2 pkt 2 zabrania kierującemu przewożenia na motocyklu lub motorowerze osoby nietrzeźwej, po użyciu alkoholu albo środka działającego podobnie do alkoholu. Powód jest praktyczny: pasażer na jednośladzie bierze udział w prowadzeniu, bo przechyla się razem z kierowcą w zakrętach. Osoba z zaburzoną równowagą może wywrócić motocykl na pierwszym łuku.
Ustawa przewiduje jeden wyjątek. Osobę po alkoholu wolno przewieźć w bocznym wózku motocykla, bo tam nie musi balansować ciałem. Także wtedy liczba wszystkich osób nie może przekroczyć liczby miejsc wpisanej w dowodzie rejestracyjnym motocykla z wózkiem.
Dziecko jako pasażer
Przepisy nie ustalają minimalnego wieku pasażera motocykla. Jeśli jednak wieziesz motocyklem albo motorowerem dziecko w wieku do 7 lat, Twoja prędkość dopuszczalna wynosi 40 km/h (art. 20 ust. 6 pkt 3). W strefie zamieszkania obowiązuje jeszcze niższy limit 20 km/h (art. 20 ust. 2), ale poza nią, nawet na szerokiej drodze za miastem, z małym dzieckiem nie jedziesz szybciej niż 40 km/h. Dziecko liczy się do liczby miejsc jak każda inna osoba, więc nie wolno wieźć go jako trzeciego pasażera.
Inne obowiązki kierowcy z pasażerem
- Bez jedzenia i papierosa. Art. 63 ust. 5 zabrania kierującemu pojazdem silnikowym, który przewozi osobę, palenia tytoniu i spożywania pokarmów w czasie jazdy. Wyjątki dotyczą samochodu ciężarowego i osobowego, więc motocyklista z pasażerem nie może z nich skorzystać.
- Pasażer nie wpływa na kategorię. Liczba osób nie zmienia wymaganej kategorii prawa jazdy. Z pasażerem prowadzisz motocykl na tych samych uprawnieniach co sam.
- Wykroczenie po stronie kierującego. Za przewóz pasażera niezgodnie z art. 63 ust. 1 albo bez kasku odpowiada kierujący, bo to jemu art. 45 ust. 2 stawia zakaz. Wysokość mandatu sprawdzisz w aktualnym taryfikatorze.
Jak przygotować się do jazdy we dwoje
Przepisy to minimum. Pasażer powinien mieć kask w swoim rozmiarze, rękawice, kurtkę i buty zakrywające kostkę, bo przy upadku jest tak samo narażony jak kierowca. Ustalcie przed ruszeniem proste sygnały, na przykład klepnięcie w ramię, gdy pasażer chce się zatrzymać. Pamiętaj, że dodatkowa osoba wydłuża drogę hamowania i zmienia zachowanie motocykla w zakrętach, więc przy pierwszej jeździe we dwoje wybierz spokojną trasę.
Co to oznacza dla Ciebie
Zanim zabierzesz kogoś na motocykl, otwórz dowód rejestracyjny i sprawdź liczbę miejsc siedzących. Jeśli jest wpisane jedno miejsce, jeździsz sam. Przy dwóch miejscach możesz wziąć jednego pasażera, który musi mieć kask i nie może być po alkoholu. Z dzieckiem do 7 lat jedziesz najwyżej 40 km/h, a trzecia osoba na kanapie nigdy nie jest dozwolona. Uczysz się do egzaminu teoretycznego na motocykl? Pytania o przewóz pasażera pojawiają się w bazie egzaminacyjnej, więc przećwicz je w testach na kategorię A w Jazda.io.