Droga jednokierunkowa na egzaminie praktycznym kat. B to osobne zadanie w ruchu drogowym, a obok niego jest drugie: jazda drogą dwukierunkową dwujezdniową. Egzaminator sprawdza w nich głównie trzy rzeczy: czy wybierasz właściwy pas, czy przed skrętem w lewo na jezdni jednokierunkowej zbliżasz się do jej lewej krawędzi i czy na drodze z pasem dzielącym jedziesz prawą jezdnią i nie zajmujesz dwóch pasów naraz. Brzmi prosto, ale na szerokiej ulicy z kilkoma pasami w jednym kierunku kursanci gubią się częściej niż na zwykłej dwukierunkowej drodze.
Gdzie te zadania są w przepisach egzaminacyjnych
Listę zadań wykonywanych w ruchu drogowym zawiera tabela nr 6 w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 24 listopada 2023 r. w sprawie egzaminowania (Dz.U. 2023 poz. 2659). Pozycja 3 to jazda drogami dwukierunkowymi dwujezdniowymi o różnej liczbie pasów ruchu, z odcinkami prostymi i łukami, wzniesieniami i spadkami oraz obniżonymi i podwyższonymi dopuszczalnymi prędkościami. Pozycja 4 to jazda drogami jednokierunkowymi o różnej liczbie pasów ruchu.
W arkuszu przebiegu części praktycznej oba zadania mają własne wiersze (numery 3 i 4) z polami na pierwsze i drugie nieprawidłowe wykonanie oraz na wykonanie prawidłowe. Zgodnie z paragrafem 28 rozporządzenia dwukrotne nieprawidłowe wykonanie tego samego zadania w ruchu drogowym oznacza wynik negatywny. Jeden źle wybrany pas na jednokierunkowej nie kończy więc egzaminu, ale drugi błąd w tym samym zadaniu już tak.
Droga jednokierunkowa: jak rozpoznać i jak jechać
Drogę jednokierunkową najczęściej zapowiada znak D-3 "droga jednokierunkowa" przy wjeździe, a od drugiej strony stoi znak B-2 "zakaz wjazdu". Zanim wjedziesz w ulicę, patrz na znaki, a nie tylko na zaparkowane auta, bo na wąskiej ulicy łatwo pomylić kierunek. Wjazd pod prąd to nie tylko błąd w zadaniu: niezastosowanie się do znaku "zakaz wjazdu" jest na liście zachowań, za które egzaminator może przerwać egzamin.
Na samej jezdni jednokierunkowej obowiązuje ta sama podstawowa zasada co wszędzie. Art. 16 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym (tekst jednolity Dz.U. 2024 poz. 1251) każe jechać możliwie blisko prawej krawędzi jezdni, a gdy pasy są wyznaczone, nie zajmować więcej niż jednego pasa. Jeśli nie planujesz skrętu, trzymaj się więc prawego pasa albo pasa, który prowadzi tam, gdzie każe jechać egzaminator.
Skręt w lewo z jezdni jednokierunkowej
Tu jest największa różnica w porównaniu ze zwykłą drogą. Art. 22 ust. 2 pkt 2 ustawy mówi, że przed skrętem w lewo zbliżasz się do środka jezdni, a na jezdni o ruchu jednokierunkowym do jej lewej krawędzi. Na egzaminie oznacza to, że gdy egzaminator mówi "na najbliższym skrzyżowaniu w lewo", a jedziesz jednokierunkową, zawczasu włączasz lewy kierunkowskaz, sprawdzasz lusterko i martwe pole, i zajmujesz skrajny lewy pas albo jedziesz przy lewej krawędzi, jeśli pasów nie wyznaczono. Skręt w lewo z prawego pasa przecina tor jazdy aut po Twojej lewej stronie i może skończyć się nieustąpieniem pierwszeństwa podczas zmiany pasa, które także jest na liście przerwania egzaminu.
Wyprzedzanie, zawracanie i zatrzymanie na jednokierunkowej
- Wyprzedzanie z prawej strony. Art. 24 ust. 10 ustawy dopuszcza wyprzedzanie z prawej strony na jezdni jednokierunkowej z wyznaczonymi pasami ruchu, o ile zachowasz warunki ogólne, w tym upewnisz się, że masz wystarczające miejsce i widoczność.
- Zakaz zawracania. Art. 22 ust. 6 pkt 1 zabrania zawracania na drodze jednokierunkowej. Naruszenie zakazu zawracania jest osobnym punktem listy, za którą egzaminator może przerwać egzamin. Jeśli egzaminator każe "zawrócić w dogodnym miejscu", a jesteś na jednokierunkowej, najpierw z niej wyjedź.
- Zatrzymanie przy lewej krawędzi. Art. 49 ust. 1 pkt 7 co do zasady zabrania zatrzymania przy lewej krawędzi jezdni, ale na obszarze zabudowanym na drodze jednokierunkowej jest to dozwolone. Gdy usłyszysz polecenie zatrzymania, możesz więc stanąć po lewej stronie, o ile nie łamiesz innych zakazów.
Droga dwujezdniowa: prawa jezdnia i właściwy pas
Droga dwujezdniowa ma dwie jezdnie rozdzielone pasem dzielącym, na przykład pasem zieleni, torowiskiem albo barierą. Art. 16 ust. 2 ustawy każe jechać po prawej jezdni. Brzmi oczywiście, ale błąd zdarza się przy wjeździe na taką drogę ze skrzyżowania, zwłaszcza gdy skręcasz w lewo i przecinasz pierwszą jezdnię, żeby dojechać do drugiej. Przed skrętem patrz, gdzie kończy się pas dzielący, i wjeżdżaj na jezdnię, po której ruch odbywa się w Twoim kierunku.
Na jezdni z kilkoma pasami w jednym kierunku obowiązuje ta sama zasada co na jednokierunkowej: jedziesz możliwie blisko prawej krawędzi i nie zajmujesz więcej niż jednego pasa. Lewy pas wybierasz, gdy wyprzedzasz albo przygotowujesz się do skrętu w lewo. Zmiana pasa wymaga szczególnej ostrożności, kierunkowskazu włączonego zawczasu i ustąpienia pierwszeństwa autom na pasie, na który wjeżdżasz (art. 22 ust. 1, 4 i 5). Na obszarze zabudowanym, gdy co najmniej dwa pasy prowadzą w tym samym kierunku, art. 24 ust. 10 pkt 2 pozwala wyprzedzać także z prawej strony.
Zadanie z pozycji 3 obejmuje też łuki, wzniesienia i zmiany dopuszczalnej prędkości. Egzaminator patrzy, czy na szerokiej drodze z wyższym limitem płynnie przyspieszasz i nie jedziesz bez powodu dużo wolniej, a po znaku obniżającym prędkość od razu zwalniasz. Przekroczenie dopuszczalnej prędkości o więcej niż 20 km/h może przerwać egzamin. Pamiętaj też, że na pasie między jezdniami nie wolno się zatrzymywać (art. 49 ust. 1 pkt 8).
Za co egzaminator może przerwać egzamin
Same zadania nie mają osobnych punktów w tabeli nr 9 rozporządzenia, czyli w liście zachowań, za które egzaminator może przerwać egzamin, gdy zachowanie zdającego bezpośrednio zagraża życiu lub zdrowiu uczestników ruchu. Na jednokierunkowej i dwujezdniowej łatwo jednak popełnić błąd z tej listy. Dotyczy to zwłaszcza:
- niezastosowania się do znaku "zakaz wjazdu" albo do znaków wskazujących dozwolone kierunki jazdy z pasa ruchu;
- nieustąpienia pierwszeństwa podczas zmiany pasa ruchu;
- naruszenia zakazu zawracania;
- przekroczenia dopuszczalnej prędkości o więcej niż 20 km/h;
- wyprzedzania z niewłaściwej strony albo bez upewnienia się, że wyprzedzanie jest możliwe.
Jak przygotować się do tego zadania
Poproś instruktora o przejazd ulicami jednokierunkowymi i drogami dwujezdniowymi w okolicy WORD, w którym zdajesz, i przećwicz na nich skręty w lewo oraz zmiany pasa. Na każdym skrzyżowaniu mów sobie po cichu, jaki to typ drogi i z którego pasa skręcasz. Znaki D-3 i B-2, zasady zajmowania pasa i zakaz zawracania pojawiają się też w pytaniach na egzaminie teoretycznym, więc warto je powtórzyć w testach na prawo jazdy kat. B.
Co to oznacza dla Ciebie
Na drodze jednokierunkowej jedziesz prawym pasem, a przed skrętem w lewo zawczasu przesuwasz się do lewej krawędzi. Nie zawracasz na niej i uważasz na znak "zakaz wjazdu". Na drodze dwujezdniowej jedziesz prawą jezdnią, zajmujesz jeden pas i zmieniasz go dopiero po sprawdzeniu lusterek i martwego pola. Dwa błędy w tym samym zadaniu oznaczają wynik negatywny, a wjazd pod prąd albo wymuszenie pierwszeństwa przy zmianie pasa może przerwać egzamin od razu.