Daltonizm nie zamyka drogi do prawa jazdy kategorii B. Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie badań lekarskich kierowców (Dz.U. 2022 poz. 2503) w tabeli dla kategorii AM, A1, A2, A, B1, B, B+E i T wpisuje wprost: niewymagane rozpoznawanie barw. Lekarz sprawdza za to, czy obuoczna ostrość wzroku wynosi co najmniej 0,5 po korekcji i czy poziome pole widzenia ma co najmniej 120 stopni. Te dwa wyniki, a nie test kolorów, decydują o orzeczeniu przed kursem.
Jakie wymagania dotyczące wzroku obowiązują przy kat. B
Szczegółowe warunki badania narządu wzroku są w załączniku nr 2 do rozporządzenia. Kategorie samochodowe i motocyklowe, które większość kursantów robi na start, należą do tzw. pierwszej grupy. Dla niej lekarz ocenia kilka parametrów:
- Ostrość wzroku: obuocznie nie mniej niż 0,5 po korekcji, czyli w okularach lub soczewkach, jeśli ich używasz.
- Korekcja: bez ograniczeń rodzaju: okulary, soczewki kontaktowe albo soczewki wewnątrzgałkowe, o ile dobrze je tolerujesz i jesteś do nich przyzwyczajony.
- Rozpoznawanie barw: niewymagane.
- Pole widzenia: poziomo co najmniej 120 stopni, w tym co najmniej 50 stopni w lewo i w prawo, pionowo 20 stopni w górę i w dół, bez ubytków w obrębie 20 stopni od punktu, na który patrzysz.
- Widzenie o zmierzchu i wrażliwość na olśnienie: zwykle bez badania. Lekarz zleca je m.in. osobom po laserowej korekcji wzroku albo z wszczepioną soczewką wewnątrzgałkową.
W praktyce oznacza to, że osoba, która myli odcienie czerwieni i zieleni, przechodzi badanie do kat. B na tych samych zasadach co reszta grupy. Sygnalizator świetlny i tak czytasz także po położeniu światła: czerwone jest na górze, zielone na dole.
Jedno oko widzące
Przepisy przewidują też sytuację jednooczności. Przy kat. B lekarz może orzec brak przeciwwskazań, gdy oko widzące ma ostrość co najmniej 0,5 z korekcją, spełnia wymogi pola widzenia i od utraty widzenia w drugim oku minęło co najmniej 6 miesięcy. Po tym okresie adaptacji obowiązkowa jest konsultacja u okulisty, a lekarz uprawniony bierze pod uwagę jego opinię.
Gdzie daltonizm ma znaczenie: kategorie C i D
Inaczej wygląda druga grupa, czyli prawo jazdy kategorii C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D, D+E oraz pozwolenie na kierowanie tramwajem. Tu rozporządzenie wymaga prawidłowego rozpoznawania barwy czerwonej, zielonej i żółtej. Progi wzroku też są wyższe:
- ostrość obuoczna co najmniej 0,8 po korekcji, przy czym lepsze oko co najmniej 0,8, a słabsze co najmniej 0,1,
- korekcja okularowa w granicach plus minus 8 dioptrii,
- poziome pole widzenia co najmniej 160 stopni, w tym 70 stopni w każdą stronę, i 30 stopni w górę oraz w dół,
- prawidłowe widzenie zmierzchowe i wrażliwość na olśnienie.
Jeśli myślisz o pracy kierowcy ciężarówki lub autobusu, warto zrobić badanie wzroku wcześniej, zanim zaplanujesz kolejną kategorię. Wynik testu barw może zmienić plan zawodowy, a przy kat. B nie będzie miał wpływu na orzeczenie.
Ankieta przed badaniem: punkt o daltonizmie
Przed wizytą wypełniasz oświadczenie o stanie zdrowia, czyli załącznik nr 1 do rozporządzenia. Jedno z pytań dotyczy wprost zaburzeń rozpoznawania barw (daltonizmu), obok podwójnego widzenia, kłopotów z widzeniem po zmierzchu i oślepiania przez światła innych aut. Odpowiedz zgodnie z prawdą. Od 3 czerwca 2026 r., po zmianie wprowadzonej rozporządzeniem Dz.U. 2026 poz. 608, ankieta kończy się oświadczeniem składanym pod rygorem odpowiedzialności karnej, a badanie odbywa się w bezpośrednim kontakcie z lekarzem.
Zaznaczenie daltonizmu nie oznacza automatycznie problemu przy kat. B. Ta informacja ma znaczenie dopiero przy wyższych kategoriach, gdzie test barw jest jednym z kryteriów.
Okulary na kursie, na egzaminie i w prawie jazdy
Jeżeli osiągasz 0,5 dopiero w okularach lub soczewkach, lekarz wpisuje w orzeczeniu ograniczenie dotyczące korekcji wzroku. Po zdanym egzaminie trafi ono do prawa jazdy jako kod 01. Od tej chwili jeździsz zawsze z korekcją, także na krótkim odcinku do sklepu.
Ten sam nawyk przyda się od pierwszej lekcji. Instruktor powinien wiedzieć, że korzystasz z okularów, bo jazdy praktyczne prowadzisz już w warunkach z orzeczenia. Na egzamin w WORD również przychodzisz w korekcji wpisanej przez lekarza. Kilka praktycznych rad:
- miej w aucie zapasową parę okularów albo etui z soczewkami,
- przy jazdach jesienią i zimą wybieraj szkła z powłoką przeciwodblaskową, bo zmierzch zaczyna się wcześnie,
- jeśli wzrok się zmienił, zrób nowe badanie u okulisty przed egzaminem, a nie po nim.
Co to oznacza dla Ciebie
Daltonizm nie przeszkadza w zapisie na kurs kat. B ani w samym kursie. Liczą się ostrość 0,5 po korekcji i pole widzenia 120 stopni. Kolejność kroków jest taka sama jak u każdego kandydata: badanie u lekarza uprawnionego, orzeczenie, wniosek o profil kandydata na kierowcę w urzędzie, a dopiero potem start zajęć w ośrodku szkolenia.
Przy wyborze ośrodka zapytaj, jakie auta są we flocie i jak wyglądają jazdy po zmroku w miesiącach jesiennych. Osoby w okularach lepiej czują się, gdy mogą przećwiczyć jazdę przy słabym świetle jeszcze przed egzaminem. Pomoże w tym nasza wyszukiwarka szkół jazdy z filtrami lokalizacji i kategorii.
Jeśli planujesz kategorie zawodowe, potraktuj badanie barw jako punkt kontrolny już teraz. Przy C i D wymóg rozpoznawania czerwieni, zieleni i żółci jest twardy, a wyższe progi ostrości i pola widzenia oznaczają, że wynik z kat. B nie przenosi się automatycznie.
Źródła
- Rozporządzenie Ministra Zdrowia z 5 grudnia 2022 r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców (Dz.U. 2022 poz. 2503), załączniki nr 1 i 2
- Rozporządzenie Ministra Zdrowia z 30 kwietnia 2026 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie badań lekarskich kierowców (Dz.U. 2026 poz. 608)
